Familiewoning 2027 (beoogd)
Familiewoning vergunningvrij, beoogd per 2027
De Wet versterking regie volkshuisvesting is op 23 juni 2026 aangenomen (Staatsblad 2026, 156). Het bijbehorende Bbl-besluit is beoogd per 1 januari 2027 en ligt nog bij de Raad van State. Het beoogde besluit schrapt de mantelzorgverklaring en maakt woningen voor eerstegraads familie op het erf vergunningvrij, onder de bestaande bouwregels voor het achtererf.
Voor veel families is dit het antwoord op de vraag wat er gebeurt als de zorg stopt: ouders of kinderen zouden dan op het erf kunnen blijven wonen zonder zorgrelatie. Maar beoogd is niet definitief. Op deze pagina zetten we op een rij wat er is besloten, wat nog moet gebeuren en wat je nu al kunt doen.
Stand van zaken
Wat is besloten en wat nog niet
Drie stappen: de wet is aangenomen, het besluit is in voorbereiding, de ingangsdatum is beoogd. Pas als alle drie definitief zijn, verandert er iets voor jou.
Wet versterking regie volkshuisvesting is aangenomen
De Wet versterking regie volkshuisvesting is op 23 juni 2026 aangenomen en gepubliceerd in het Staatsblad (Stb. 2026, 156). De wet zelf regelt de mantelzorgwoning niet; dat gebeurt in een wijziging van het Besluit bouwwerken leefomgeving.
Beoogd per 1 januari 2027: geen mantelzorgverklaring meer
Het beoogde Bbl-besluit schrapt de eis van een mantelzorgverklaring voor een vergunningvrije mantelzorgwoning. Het besluit ligt nog bij de Raad van State; de beoogde ingangsdatum is 1 januari 2027.
Beoogd per 2027: familiewoningen vergunningvrij
In hetzelfde beoogde besluit worden woningen voor eerstegraads familie (ouders, kinderen) op het erf vergunningvrij, ook zonder zorgrelatie. Dat zou de vraag wat er gebeurt als de zorg stopt voor veel families oplossen. Tot het besluit definitief is, blijven de huidige regels gelden en noemen wij het beoogd.
Verkoop als familiewoning pas na het definitieve besluit
Nu en beoogd 2027
Wat het beoogde besluit verandert
De bouwregels voor het achtererf blijven het uitgangspunt; wat beoogd verandert, zijn de eisen aan wie er mag wonen.
| Onderwerp | Nu (huidige regels) | Beoogd per 2027 |
|---|---|---|
| Voor wie | Iemand die mantelzorg geeft of ontvangt, met een mantelzorgrelatie. | Beoogd: ook eerstegraads familie (ouders, kinderen) zonder zorgrelatie. |
| Mantelzorgverklaring | Nodig om aan te tonen dat er sprake is van mantelzorg. | Beoogd: vervalt. |
| Bouwregels | Achtererf, maten en oppervlakte volgens artikel 22.36 en 22.37 Bbl; beschermd gezicht of monument uitgezonderd. | Beoogd: dezelfde bouwregels blijven het uitgangspunt; de definitieve tekst volgt in het besluit. |
| Als de zorg stopt | De woning moet weer een bijgebouw worden, verplaatst of anders bestemd. | Beoogd: bewoning door eerstegraads familie kan doorlopen, ook zonder zorg. |
| Status | Geldt nu. | Beoogd per 1 januari 2027; ligt nog bij de Raad van State. |
Vergunningvrij is altijd onder voorwaarden: achtererf, de maten van artikel 22.36 en 22.37 Bbl en de uitzondering voor een beschermd stads- of dorpsgezicht en monumenten. Permanente bewoning vraagt daarnaast een check van het omgevingsplan.
Wat nu al kan
Een mantelzorgwoning onder de huidige regels
Is er nu een zorgrelatie, dan kun je onder de huidige regels vergunningvrij een mantelzorgwoning op het achtererf plaatsen, mits je adres aan de voorwaarden voldoet. De woning die we daarvoor bouwen, is dezelfde woning die beoogd later als familiewoning zou gelden.
- Doe de zelfchecklist en vraag de adrescheck aan: dan weet je of jouw erf nu al in aanmerking komt.
- Bekijk de beoogde modellen Vermeer, Hals, Ruisdael en Rembrandt (circa 36, 45, 55 en 70 m2), ontworpen op de Bbl-eisen voor een woning.
- Lees wat er gebeurt als de zorg stopt onder de huidige regels: herbestemmen, verplaatsen of verkopen.
Zekerheid bij elke aankoop
Ook onder de huidige regels: maximaal 10 procent bij opdracht, betaling per bouwfase en een zekerheidsverklaring bij elke offerte.
Naar de pagina ZekerheidZet je op de wachtlijst
Wil je een familiewoning zodra de beoogde regeling definitief is? Laat je naam en e-mailadres achter. Je geeft daarmee alleen toestemming voor een bericht als er nieuws is over de regeling: het definitieve besluit, een andere ingangsdatum of een gewijzigde inhoud. Geen nieuwsbrief, geen aanbiedingen, geen verplichtingen. Afmelden kan altijd.
Veelgestelde vragen over de familiewoning
Kan ik nu al een familiewoning bestellen?
Nee. We verkopen pas een woning als familiewoning nadat het Bbl-besluit definitief is en gepubliceerd. Tot die tijd geldt de huidige regeling voor mantelzorgwoningen, met mantelzorgrelatie en mantelzorgverklaring. Wil je nu al plaatsen, dan kan dat onder de huidige regels.
Wat als het besluit anders uitvalt of later ingaat?
Dan berichten we je daarover, en je zit nergens aan vast. De wachtlijst is geen bestelling, geen reservering en geen aanbetaling. Alles wat we nu over 2027 zeggen, is beoogd.
Wat betekent de wachtlijst precies?
Alleen dat we je een bericht sturen als er nieuws is over de beoogde regeling: als het besluit definitief is, als de ingangsdatum verschuift of als de inhoud verandert. Geen nieuwsbrief, geen belletjes. Afmelden kan altijd.
Is een familiewoning hetzelfde als een mantelzorgwoning?
Bouwkundig wel: dezelfde woning, ontworpen op de Bbl-eisen voor een woning. Het verschil zit in de regels voor het gebruik. Bij een mantelzorgwoning is een zorgrelatie vereist; bij de beoogde familiewoning zou eerstegraads familie er ook zonder zorg mogen wonen.
Bronnen
- Staatsblad 2026, 156: Wet versterking regie volkshuisvesting · geraadpleegd 2026-09-14
- Eerste Kamer: wetsvoorstel 36512 Wet versterking regie volkshuisvesting · geraadpleegd 2026-09-14
- Omgevingsweb: vergunningvrije mantelzorg- en familiewoningen in het Bbl (beoogd 2027) · geraadpleegd 2026-09-14
- MantelzorgNL: mantelzorgwoning · geraadpleegd 2026-09-14
Nu al aan de slag met een mantelzorgwoning?
Onder de huidige regels kan het al, mits je adres aan de voorwaarden voldoet. Begin met de vergunningcheck.
